Christiaan Lecarnaqué
Roberto Sánchez se puso el sombrero y cosechó los votos que respaldaron anteriormente a Pedro Castillo. Si comparamos el conteo de la Oficina Nacional de Procesos Electorales (Onpe) al 98.79 %, con los resultados obtenidos en 2021, se puede advertir que el candidato de Juntos por el Perú ganó en 61 distritos de la región Arequipa, donde también se impuso Pedro Castillo de Perú Libre hace cinco años.
Sánchez apuntó a ese electorado castillista y, gracias a los resultados de esa estrategia, hoy está a unos cuantos votos de disputar la segunda vuelta con Keiko Fujimori.
En 2021, Pedro Castillo arrasó en la región y ganó en 97 de los 109 distritos de Arequipa. Sánchez repitió el plato en 61 de ellos; sin embargo, Castillo obtuvo mejores resultados en todas las provincias, mientras que Sánchez destacó más en jurisdicciones del ande arequipeño.
Distritos ganados por Pedro Castillo vs. distritos ganados por Roberto Sánchez (primera vuelta)
|
Provincia |
Distrito | 2021 |
2026 |
| Arequipa | Cercado | Hernando de Soto | Rafael López Aliaga |
| Alto Selva Alegre | Pedro Castillo | Jorge Nieto | |
| Cayma | Pedro Castillo | Jorge Nieto | |
| Cerro Colorado | Pedro Castillo | Jorge Nieto | |
| Characato | Pedro Castillo | Jorge Nieto | |
| Jacobo Hunter | Pedro Castillo | Jorge Nieto | |
| J.L.B y Rivero | Hernando de Soto | Jorge Nieto | |
| Mariano Melgar | Pedro Castillo | Jorge Nieto | |
| Miraflores | Pedro Castillo | Jorge Nieto | |
| Mollebaya | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Paucarpata | Pedro Castillo | Jorge Nieto | |
| Pocsi | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Polobaya | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Quequeña | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Sabandía | Pedro Castillo | Jorge Nieto | |
| Sachaca | Pedro Castillo (ganó a De Soto por 40 votos) | Jorge Nieto | |
| Socabaya | Pedro Castillo | Jorge Nieto | |
| Tiabaya | Pedro Castillo | Jorge Nieto | |
| Yanahuara | Hernando de Soto | Rafael López Aliaga | |
| Yarabamba | Pedro Castillo | Alfonso López Chau (ganó por 6 votos a Nieto) | |
| Yura | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Chiguata | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Uchumayo | Pedro Castillo | Jorge Nieto | |
| La Joya | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| San Juan de Siguas | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Santa Isabel de Siguas | Pedro Castillo | Roberto Sánchez (ganó a Belmont por 3 votos) | |
| Santa Rita de Siguas | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| San Juan de Tarucani | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Vítor | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Castillo ganó en 26 distritos | Sánchez ganó en 12 distritos | ||
| Camaná | Camaná | Pedro Castillo | Rafael López Aliaga |
| José María Químper | Pedro Castillo | Keiko Fujimori | |
| Nicolás Valcárcel | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Mariscal Cáceres | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Nicolás de Piérola | Pedro Castillo | Keiko Fujimori | |
| Ocoña | Pedro Castillo | Keiko Fujimori | |
| Quilca | Pedro Castillo | Keiko Fujimori (ganó por 1 voto a Sánchez) | |
| Samuel Pastor | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Castillo ganó en 8 distritos | Sánchez ganó en 3 distritos | ||
| Caravelí | Acarí | Keiko Fujimori | Keiko Fujimori |
| Atico | Pedro Castillo | Keiko Fujimori | |
| Bella Unión | Keiko Fujimori | Keiko Fujimori | |
| Cahuacho | Keiko Fujimori | Keiko Fujimori | |
| Chala | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Cháparra | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Huanuhuanu | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Jaqui | Keiko Fujimori | Keiko Fujimori | |
| Lomas | Keiko Fujimori | Keiko Fujimori | |
| Quicacha | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Atiquipa | Keiko Fujimori | Roberto Sánchez (ganó por 2 votos a Fujimori) | |
| Caravelí | Keiko Fujimori | Roberto Sánchez | |
| Yauca | Keiko Fujimori | Keiko Fujimori | |
| Castillo ganó en 5 distritos | Sánchez ganó en 6 distritos | ||
| Castilla | Andagua | Pedro Castillo | Roberto Sánchez |
| Aplao | Pedro Castillo | Ricardo Belmont (ganó a Belmont por 25 votos) | |
| Ayo | Pedro Castillo | Jorge Nieto | |
| Chachas | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Chilcaymarca | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Choco | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Huancarqui | Pedro Castillo | Jorge Nieto | |
| Machaguay | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Orcopampa | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Pampacolca | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Tipan | Yonhy Lescano (ganó por 2 votos a Castillo) | Roberto Sánchez | |
| Uñón | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Uraca | Pedro Castillo | Keiko Fujimori (ganó a Sánchez por 13 votos) | |
| Viraco | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Castillo ganó en 13 distritos | Sánchez ganó en 10 distritos | ||
| Caylloma | Achoma | Pedro Castillo | Ricardo Belmont |
| Cabanaconde | Pedro Castillo | Alfonso López Chau | |
| Callali | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Caylloma | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Chivay | Pedro Castillo | Ricardo Belmont | |
| Coporaque | Pedro Castillo | Ricardo Belmont | |
| Huambo | Pedro Castillo | Ricardo Belmont | |
| Huanca | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Ichupampa | Pedro Castillo | Ricardo Belmont | |
| Lari | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Lluta | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Maca | Pedro Castillo | Ricardo Belmont (ganó a Sánchez por 2 votos) | |
| Madrigal | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Majes | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| San Antonio de Chuca | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Sibayo | Pedro Castillo | Alfonso López Chau | |
| Tapay | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Tisco | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Tuti | Pedro Castillo | Ricardo Belmont | |
| Yanque | Pedro Castillo | Ricardo Belmont | |
| Castillo ganó en 20 distritos | Sánchez ganó en 10 distritos | ||
| Condesuyos | Andaray | Pedro Castillo | Roberto Sánchez |
| Cayarani | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Chichas | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Chuquibamba | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Iray | Pedro Castillo | Keiko Fujimori (ganó a Belmont por 1 voto) | |
| Río Grande | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Salamanca | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Yanaquihua | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Castillo ganó en 8 distritos | Sánchez ganó en 7 distritos | ||
| La Unión | Alca | Pedro Castillo | Roberto Sánchez |
| Charcana | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Cotahuasi | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Huaynacotas | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Pampamarca | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Puyca | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Quechualla | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Sayla | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Tauría | Pedro Castillo | Ricardo Belmont | |
| Tomepampa | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Toro | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Castillo ganó en 11 distritos | Sánchez ganó en 10 distritos | ||
| Islay | Matarani | Pedro Castillo | Ricardo Belmont |
| Mollendo | Pedro Castillo | Carlos Álvarez | |
| Mejía | Pedro Castillo | Rafael López Aliaga | |
| Punta de Bombón | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Deán Valdivia | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Cocachacra | Pedro Castillo | Roberto Sánchez | |
| Castillo ganó en 6 distritos | Sánchez ganó en 3 distritos |
No repitió las mismas votaciones
Del mismo modo, se puede percibir que los porcentajes logrados por Pedro Castillo son largamente superiores a los de Roberto Sánchez. Castillo obtuvo, por ejemplo, votaciones de 72 % a favor en Tisco y de 65.5 % en Cayarani, en cambio Sánchez logró 30.6 % y 47.1 %, respectivamente.
Asimismo, en Chiguata, Castillo consiguió 55.8 %, mientras que Sánchez arañó el 18.4 %; y en La Joya, Castillo obtuvo 61.3 % y Sánchez 24.2 %.
En las jurisdicciones donde Sánchez no ganó, venció Jorge Nieto, del Partido del Buen Gobierno, principalmente en distritos de la provincia de Arequipa. Por otro lado, Ricardo Belmont se impuso en ocho distritos de Caylloma y tres distritos de otras provincias; Keiko Fujimori lo hizo sobre todo en Caravelí.
Podríamos plantear que hubo un trasvase de votos de Castillo a Sánchez, pero en menor proporción. Castillo ganó con el 32 % de votos válidos en toda la región, mientras que Sánchez logró 10 % y se ubica, hasta ahora, en cuarto lugar, detrás de Jorge Nieto, Ricardo Belmont y Rafael López Aliaga, en ese orden.
Si retrocedemos un poco, podemos mencionar que Castillo repitió el plato en provincias donde antes ganó Ollanta Humala. Sánchez también lo hizo, aunque solo en cinco de ellas. Únicamente en La Unión y Caylloma ganaron Ollanta Humala, Verónika Mendoza, Pedro Castillo y Roberto Sánchez.
Candidato ganador en Arequipa por provincia-Primera vuelta
| 2011 | 2016 | 2021 |
2026 |
|
| Arequipa | Ollanta Humala | PPK | Pedro Castillo | Jorge Nieto |
| Camaná | Ollanta Humala | Keiko Fujimori | Pedro Castillo | Roberto Sánchez |
| Caravelí | Keiko Fujimori | Keiko Fujimori | Keiko Fujimori (ganó por 126 votos a Castillo) | Roberto Sánchez |
| Castilla | Ollanta Humala | Keiko Fujimori | Pedro Castillo | Roberto Sánchez |
| Condesuyos | Ollanta Humala | Keiko Fujimori | Pedro Castillo | Roberto Sánchez |
| Caylloma | Ollanta Humala | Verónika Mendoza | Pedro Castillo | Roberto Sánchez |
| La Unión | Ollanta Humala | Verónika Mendoza | Pedro Castillo | Roberto Sánchez |
| Islay | Ollanta Humala | Verónika Mendoza | Pedro Castillo | Ricardo Belmont (viene ganando por 65 votos a Roberto Sánchez) |
¿Hubo o no trasvase de votos?
El director del Centro de Gobierno José Luis Bustamante y Rivero de la Universidad Católica San Pablo (UCSP), Carlos Timaná, opinó que sí hubo un trasvase de votos de Castillo a Sánchez, dado que “a nivel semiótico usó el sombrero y la principal propuesta que lanzó fue indultar a Pedro Castillo”.
También consideró que Castillo tuvo una base de apoyo del electorado de 20 % y este porcentaje ayudó a Sánchez. “[Ambos] son como un símbolo para sectores que quieren un cambio radical, son antisistema y consideran que debe haber un cambio estructural para atender las demandas sociales”, mencionó.
Por su parte, el analista político, José Lombardi, indicó que Pedro Castillo supo canalizar el sentimiento de malestar y hastío que aún se expresan en diferentes sectores del país. “Sánchez se montó en eso, se apoyó en la figura de Castillo y recogió ese sentimiento de malestar”, indicó.
Consideró, además, que la votación de Sánchez no ha sido programática, sino que proviene del descontento y, en cierta medida, de cómo trataron las fuerzas políticas a Castillo durante su gobierno.
“Hay una utilización de la figura de Castillo. Los endoses son acciones más conscientes, pero en el Perú los endoses no funcionan ni en los partidos, porque no hay esa formación política”, comentó.
También sostuvo que en estas poblaciones no hay un peso ideológico, de lo contrario, no hubiera existido Sánchez; los electores hubieran sufragado a favor de Ricardo Belmont o Carlos Álvarez.
EL DATO
Ambos analistas señalaron que los partidos de derecha no conectan con los sectores sociales. A juicio de Carlos Timaná, estos políticos no se ponen en sus zapatos ni entienden sus demandas y, según José Lombardi, no tienen sentido social ni visión de integración de país.

¿Por qué la población opta por estos candidatos?
La preferencia por estos candidatos responde a la existencia de brechas sociales abiertas. “Hay mucha fragmentación y brechas en sectores sociales que ni las propuestas de derecha o de izquierda supieron cubrir para construir una visión unitaria; y estas desigualdades se mantienen vigentes. El sur y el campo siguen marginados y esas brechas no se cierran”, aclaró Lombardi.
Por otro lado, Carlos Timaná sostuvo que sí puede percibirse la presencia de cierta ideología. Además, añade que el único político que logró construir infraestructura en esos sectores fue Alberto Fujimori, el resto se olvidó de ellos. “Desde los 90 no tenemos grandes proyectos de infraestructura que demuestren que hay progreso; todo se encuentra paralizado”, cuestionó.











Discusión sobre el post